Webdagboek Jan de Korte, tweede kwartaal 2007

maandag 11 juni 2007

Vijfentwintig (2)

Nog een beetje in de roes van gisteren zitten we wat suf na te genieten. Wat een prachtige dag, fantastisch. De dienst mocht ik zelf doen, een mooie gelegenheid om eens stil te staan bij het eigen predikantschap. Door de concentratie daarop had ik me nauwelijks gerealiseerd wat er daarna zou kunnen komen, al hadden we wel iets gemerkt van de vele voorbereiding. Vele indrukwekkende bijdragen, in organisatie, versiering, woorden, muziek en zang, en cadeaus. Wat me vooral trof was dat de kern van mijn voorganger-zijn, die ik in de dienst probeerde te verwoorden, al bij voorbaat verwoord was in allerlei bijdragen. Ik krijg wel vaker iets terug, maar het is mooi het in zo ruime mate terug te krijgen. Een dag die ons nog lang zal heugen.

woensdag 6 juni 2007

Vijfentwintig

Vandaag is het precies vijfentwintig jaar geleden dat ik begon als predikant. In een waterig gebied, op de eerste foto ziet u links en rechts water (lichtgroen en donkergroen), in het midden boven de kerk met daarachter de begraafplaats, daaronder de oude pastorie, daaronder het nieuwe huis waarin we hebben gewoond. Op de middelste foto weinig groen, veel bebouwing, we kerkten en woonden daar temidden van gemeentehuis, politiebureau, brandweer en dansschool. Rechts op de foto de kerk, midden boven de pastorie, onze tuin was één van de grotere groengebieden in de omgeving. De derde foto maakt direct duidelijk dat Emmen in het groen ligt, zeker onze wijk Angelslo, en kerk en pastorie delen daarin mee. Middenin de kerk, rechts de pastorie. Vijf jaar, tien jaar en nog eens tien jaar, misschien wordt het ooit een meetkundige reeks, misschien een rekenkundige, in ieder geval vieren we deze vijfentwintig jaar aanstaande zondag in en rond de dienst met de gemeente Emmen-Oost en een kring van genodigden uit de eerdere gemeentes.

vrijdag 25 mei 2007

Pinksteren

Vorig jaar kreeg ik een verrassend 'pinkstergedicht' van Vasalis, zie bij 1 juni 2006. Vandaag dacht ik, laat ik het eens bij Lucebert proberen. Bladerend in zijn gedichten kwam ik bij onderstaand gedicht uit als 'pinkstergedicht'. Niet dat ik het helemaal snap, dat is vaak niet zo bij Lucebert, maar het geeft veel associaties bij Pinksteren. De enthousiaste titel uiteraard, het onverwachte, het storende, het al of niet lijken op wat je bent, het lichte en bewegende, het relativeren van verval en verlies, de zwevende speelbal, voor mij allemaal woorden en beelden die naar de Geest kunnen verwijzen. Lees en mediteer zelf.

swing it out boys!

lacht hij om wat verval
want wat je verliest wordt niet geacht
de hele speelbal blijf je zolang je nog zweeft

maandag 21 mei mei 2007

Augustinus

Vanmorgen een eerste overleg gehad over de serie zomerdiensten die ik deze zomer wil houden. We gaan iets doen met Augustinus, de kerkvader. Vier diensten met als uitgangspunt een thema ontleend aan het werk van Augustinus, zijn kloosterregel, zijn preken, zijn belijdenissen. We spraken af dat er een beeldend overzicht in de kerk komt van zijn leven. Dat is niet de eerste keer dat dat gemaakt wordt, bekijk het werk van Benozzo Gozzoli eens, dat zullen we niet evenaren, maar het idee komt in de buurt. Gelijk maar een pagina 'Zomerdiensten 2007' gemaakt.

dinsdag 8 mei 2007

Jaloezie

Soms kan ik zomaar jaloers zijn. Op het karakter van een ander, op het uiterlijk, op de kracht, op het geld, op het gemak. Jaloezie is niet alleen maar iets willen hebben wat een ander heeft, er zit ook een element in van verongelijktheid, waarom heeft die ander het wel en ik niet, het is niet eerlijk. Het is geen fraaie vorm, maar zo gezien is jaloezie een vorm van besef van eigenwaarde. Je kunt er allerlei trucjes op los laten. 'Die ander zal ook wel een of ander gebrek hebben', 'als je zoveel hebt kun je ook veel verliezen', 'uiteindelijk moeten we allemaal alles opgeven', 'als ik alles optel heb ik toch ook wel niet helemaal niets', 'ik moet tevreden zijn met wat ik heb'. Die trucjes werken misschien even, maar ze helpen niet echt, je weet dat je jezelf ermee voor de gek houdt. In onderstaande tekst van Han Shan las ik ineens een echt antwoord op jaloezie: zoek je eigen rijkdom.

Vroeger in mijn straatarme dagen
telde ik elke nacht de rijkdom van anderen
vandaag heb ik gedacht en gedacht en nog eens gedacht
een ieder moet echt zijn eigen rijkdom zoeken
ik heb gegraven en een verborgen schat gevonden
een kristalheldere parel van volmaakte zuiverheid
ook al wil die sluwe vreemdeling met z'n blauwe ogen
haar stiekem kopen en meenemen
dan zou ik hem direct vertellen dat
deze parel onbetaalbaar is.

woensdag 2 mei 2007

Anders

Aanstaande zondag hebben we een gezamenlijke dienst met de R.K. parochie in onze wijk. We lezen over de liefde, waaraan de gemeenschap van Jezus zichtbaar zou zijn. De jongeren hebben een eigen viering waarin het deels om kennismaking gaat. Een mooi gezicht, een nieuw gezicht, dat zijn thema's die aan de orde komen. Ze brachten mij bij het liefdesgedicht van Hans Andreus, waarin blijkt dat we juist in de liefde niet allemaal gelijk hoeven te zijn, integendeel.

Je bent zo
mooi
anders
dan ik,

anders dan
anders willen.

maandag 23 april 2007

Angeluskerk

Gisteren hebben we in de dienst even stilgestaan bij het definitieve einde van de Angeluskerk. Voorafgaande aan de geloofsbelijdenis van Nicea heb ik ongeveer het volgende gezegd.

Een week geleden, in de nacht van zaterdag op zondag, werd de Angeluskerk door brand verwoest. Onze Angeluskerk, want het was oorspronkelijk één van de drie kerkgebouwen van onze wijkgemeente. Toen we in 1992 kozen om in Angelslo in de Voorhof samen verder te gaan, werd de Angeluskerk overbodig en verkocht. Daarna moesten we met lede ogen aanzien hoe het gebouw verviel, ten prooi aan vandalisme. Pijnlijk, vooral voor hen die goede herinneringen hebben aan die plaats, daar waren bij de hoogte- en dieptepunten van hun leven, in dat mooie, ruime, lichte gebouw. Nu is het definitief weg, naast de pijn voelt het voor velen ook als een opluchting. Zal het dan nu eindelijk weer een goede plek in onze wijk worden, waar kinderen kunnen spelen en mensen kunnen wonen. Het lijkt me goed om nu samen ons geloof te belijden, omdat dat ons uittilt boven allerlei persoonlijke gevoelens, vooral ook omdat dat ons verbindt met medegelovigen waar ook ter wereld, die soms helemaal geen gebouw hebben om samen te komen.

dinsdag 17 april 2007

Karl Marx

Bij Karl Marx denk ik niet direct aan muziek al verschijnen er bij Google heel wat verwijzingen als ik de naam Karl Marx koppel aan 'componist'. Maar niet de verwijzing die ik zoek. Er moet ook een Karl Marx geweest zijn die componeerde, hij was ook hoogleraar voor compositie op diverse Duitse conservatoria. Dat is alles wat ik van deze Karl (München 1897 - Stuttgart 1985) weet. Hij componeerde de melodie bij een liedje dat we deze weken zingen in een bewerking van Sytze de Vries. Het is een mooi liedje om te zingen in de weken na Pasen, ik vind het symbool van 'de eerste dag' altijd heel passend bij Pasen, zeker als we zingen 'elke dag opnieuw de eerste dag'. Klik voor de melodie op 'Melodie' op deze pagina.

Elke morgen gaat de zon weer op
en ze wekt de wereld tot nieuw leven,
want het licht van God is trouw gebleven
aan het stralen van de eerste dag.

Elke morgen gaat de zon weer op
en verspreidt het licht van Gods genade.
Zij verwarmt wat groeit tot goede aarde.
Elke dag opnieuw de eerste dag!

vrijdag 6 april 2007

Rechtvaardig

Een leidinggevende militair staat bij het kruis op Golgotha. Hij ziet het sterven van Jezus en zegt: 'Werkelijk, deze mens was een rechtvaardige'. Ik wil daar vanavond in de dienst iets over zeggen en vroeg me daarom af wat deze hoofdman gezien kan hebben. Ik bekeek nog eens de foto's van Bettina Rheims, met name de foto die ik gisteren liet zien. In eerste instantie treft me de enorme eenzaamheid van de man die het kruis draagt. Zo te zien komt hij ook niet veel verder, hij vormt meer een standbeeld op een kruispunt. Eén meisje tegen de muur, verder niemand. Ze staat met krukken en haar rechterbeen in het gips. De enige die niet weg kon lopen? De mens(heid) met haar eigen kruis? Elk huisje heeft zijn kruisje, boven de groene deur hangt het bordje dat eigenlijk bedoeld is voor op het kruis: 'INRI', Jezus van Nazareth, koning der Joden. Als er een nieuw huis gebouwd wordt, is het eerste dat verschijnt een kruis, zie de bouwkraan rechts op de foto. Toen ik langer naar de foto keek bedacht ik dat ik zat te zoeken -zoals zo vaak ook in de kerkelijke traditie gebeurd is- naar de betekenis van het kruis, de betekenis die de kunstenaar er in dit geval aan geeft. Tot opnieuw tot me doordrong: er is geen betekenis, het gaat niet om het kruis, het gaat niet om het lijden van Jezus, het gaat er niet om wat hij doet aan het kruis, maar hoe hij het doet. Die hoofdman op Golgotha zag niet de betekenis van het kruis, hij zag Jezus, als een rechtvaardige, als een mens die in de meest extreme omstandigheden, die op zich zinloos waren, zijn vertrouwen uitte en zijn liefde bewees. Het kruis zelf is dwaasheid, onzin, belachelijk, dat laat Bettina Rheims op een nieuwe manier zien, daar heb je kunstenaars voor. Laat alle betekenissen die je geeft of denkt te moeten geven aan het kruis los en kijk/luister naar die mens die de onmogelijke weg gaat en laat zien dat niets die weg onmogelijk maakt. De lens van Rheims en de ogen van de hoofdman kunnen ons daar misschien bij helpen. Dit ga ik vanavond zeggen, niet veel meer, en vervolgens luisteren we naar Lucas' verhaal van die laatste uren.

donderdag 5 april 2007

Kruisweg

(foto: Bettina Rheims)

maandag 2 april 2007

Ezel

Gisteren was het Palmpasen, de zondag waarop we in de kerk het verhaal lezen over de intocht van Jezus in Jeruzalem. Op een ezel, zegt de traditie, het Griekse woord voor zijn rijdier schijnt dat niet helemaal te rechtvaardigen, maar de ezel levert soms mooie verhalen op. Vanmiddag dit voorgelezen in een vergadering met gemeenteleden die bezoekwerk doen, zo willen we ezel zijn, met liefde en met vreugde, dragers van het licht, van de messias.

Kent u dat verhaal van het ezeltje dat toevallig in een stal terecht kwam naast een schitterend paard?
Het ezeltje slaat verlegen zijn wimpers op naar het indrukwekkende paard en zegt: "Wat ben jij geweldig, glanzend en groot en sterk". Het paard antwoordt: "Zeg dat wel, op deze rug heeft dan ook de farao van Egypte al gereden, op deze rug bestormde Nebukadnezar Jeruzalem, op deze rug kwam, zag en overwon Julius Caesar en trok Napoleon door Europa. In onze dagen zal ook de machtigste president deze rug verkiezen."
Het is een poosje stil, want het ezeltje is diep onder de indruk. Maar dan durft-ie toch en zegt bescheiden: "Maar, als de messias komt, kiest hij misschien mij wel uit".
Zegt het paard: "Dat denken alle ezels".