STILTE…

Op zoek naar stilte

'De stilte zingt U toe, o Here, in uw verheven oord.'
(Psalm 65:1)

'Hier is een stad gebouwd overal om ons heen,
huizen en bomen en mensen van licht en steen.
Overal haast en verkeer dat geen richting heeft,
wolken lawaai als een vuur dat geen warmte geeft.'
(Gezang 490:1,3)

Twee liederen uit het Liedboek voor de Kerken. Ze geven aan hoe stilte past in de nabijheid van God, naast trouwens uitbundige lofprijzing. Maar onze samenleving staat bol van lawaai. Er zijn maar weinig momenten en plekken in ons land waar het nog echt stil is. Geen wonder dat velen die drukte af en toe willen ontvluchten. Ze zoeken de stilte: in de natuur, in rustige muziek, in een verblijf van enkele dagen in een klooster of ook in een kerkgebouw. Verder leggen we geluidswallen aan en we bouwen stiltecentra in ziekenhuizen en winkelcentra.
Op zoek naar stilte in jezelf, naar rust en ruimte om te bidden, vind je vaak onrust en zorg, een bezig zijn met duizend dingen, behalve met het ene wat je op dat moment zo nodig hebt. Stilte heb je blijkbaar nodig om weer op adem te komen, tot bezinning, tot je zelf, tot God.
Het motief voor Israëls bevrijding uit alle ellende, die de slavernij in Egypte met zich meebrengt, is dan ook het zoeken van de broodnodige rust en stilte. Daartoe moeten zij de woestijn intrekken, drie dagreizen ver, om de Here God daar een offer te brengen en feest te vieren tot eer van God (Exodus 3:18 en 5:1-3). Ze willen dus de druk(te) van een met zware arbeid gevuld leven ontvluchten om in de stilte van de woestijn de eredienst te kunnen vieren.

De weg van de stilte

Er zijn kerken waar in de tijd van advent en van de veertigdagen, op weg naar de viering van de grote feesten, vespervieringen worden gehouden. Ze ademen een sfeer van rust en stilte, evenals de vieringen in Taizé-stijl. De muziek is ingetogen en er zijn perioden van stilte in de viering: tijd voor jezelf, tijd om te bidden misschien, mogelijk ook tijd waarin God je iets te zeggen heeft. Nadat God aan Elia was verschenen in de drukte op de Karmel, moest Elia daarna met name leren God te ontmoeten in de stilte van de woestijn, in het 'suizen van een zachte koelte'.
Een indringende godservaring tijdens een massale bijeenkomst kan je geloofsleven stimuleren. Maar gelovig blijf je pas in leven als je de omgang met de Heer kent in de stilte van het gebed. Zoals er tussen uitademing en inademing een moment van niet-ademen is, zo kunnen we in de liturgie momenten van stilte en inkeer laten leven: na de preek een moment van pure stilte en dan pas een lied; na de oproep 'Laat ons bidden…' eerst die ademloze, wachtende stilte beleven. In de morgenkerkdienst van 6 april in de Opgang willen we daar verder bij stil-staan. Om wonderen van geluk te ontdekken in onze lawaaiwereld.

Het land van luisteren…

Tot slot een treffend Drents gedicht van Janny Alberts-Hofman over stilte.

Stilte, lig in het laand van luustern.
In de stilte lig het padtien naor jezölf.
Vind je 't padtien naor de aander,
wordt de klop van je hart
de klop op de deur van je noaber.
Giet dat, wat gien stem meer hef
weer praoten.
Stilte, lig in het laand van luustern.

Ds.Tinus Olthof